Üniversitemizden Eğitimde Kapsayıcılığa Avrupa Ölçeğinde Güçlü Bir Adım: “Robots4ınclusion” Projesi

Dijital dönüşümün eğitim alanında yarattığı paradigma değişimi, öğrenme ortamlarının daha kapsayıcı, erişilebilir ve yenilikçi biçimde yeniden tasarlanmasını zorunlu kılmaktadır. Günümüz dünyasında teknoloji yalnızca bilgiye erişim aracı değil; aynı zamanda sosyal katılımı, iş birliğini ve fırsat eşitliğini destekleyen stratejik bir unsur haline gelmiştir. Bu vizyon doğrultusunda Üniversitemiz, Avrupa Birliği Erasmus+ Programı kapsamında desteklenen “Robots4Inclusion” başlıklı uluslararası projede aktif ortak olarak yer almakta ve eğitimde kapsayıcılığa yönelik yenilikçi bir model geliştirilmesine katkı sunmaktadır. Yükseköğretimde İş Birliği Ortaklıkları (KA220-HED) çerçevesinde desteklenen ve 1 Kasım 2023 – 31 Ekim 2026 tarihleri arasında yürütülecek olan proje Almanya’daki University of Duisburg-Essen koordinatörlüğünde Finlandiya, İrlanda, Litvanya, İspanya ve Türkiye’den yükseköğretim kurumları ile eğitim kuruluşları tarafından yürütülmektedir. Projemizin Türkiye ayağının yürütücüsü Prof. Dr. Oktay Şahbaz olup Eğitim Fakültesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Fatma Çağlin AKILLIOĞLU, Arş. Gör. Dr. Gamze İNCİ ve Arş.Gör. Zeynep Betül ÇETİN, Mühendislik Fakültesi’nden Dr. Soydan SERTTAŞ ve Arş.Gör. Mehmet Ali DURSUN ile Ulmer Müdür Yardımcısı Vehbi Onur DEMİRCİLER de araştırma ekibindedir. Eğitimsel Robotik ile Kapsayıcı Öğrenme Modeli Robots4Inclusion projesi, özellikle ilkokul düzeyinde kapsayıcı öğrenme ortamlarının güçlendirilmesini hedeflemektedir. Projenin temel yaklaşımı, eğitimsel robotik teknolojilerini yalnızca teknik beceri kazandıran araçlar olarak değil; öğrencilerin sosyal katılımını artıran, iş birliği kültürünü güçlendiren ve öğrenme motivasyonunu destekleyen pedagojik unsurlar olarak konumlandırmaktadır. Özellikle 8–9 yaş grubu öğrencileri hedefleyen proje kapsamında, robotik uygulamalar sosyal-duygusal öğrenme yaklaşımlarıyla bütünleştirilmekte; öğrencilerin problem çözme, algoritmik düşünme ve yaratıcı üretim becerileri desteklenirken aynı zamanda empati, iletişim ve takım çalışması gibi sosyal becerilerinin gelişimi teşvik edilmektedir. Bu yönüyle proje, STEM eğitimi ile kapsayıcı pedagojiyi bütünleştiren bütüncül bir model ortaya koymaktadır. Üniversitemizin Akademik ve Toplumsal Katkısı Üniversitemizde yürütülen çalışmalar, projenin hem uygulama hem de araştırma boyutuna katkı sunmaktadır. Projede kapsayıcı eğitim yaklaşımları ile robotik uygulamalar entegre edilmekte, öğretmenlere yönelik uygulama rehberleri hazırlanmakta ve pilot uygulamalar aracılığıyla geliştirilen içeriklerin sınıf ortamındaki etkisi analiz edilmektedir. Proje sürecinde elde edilen bulgular bilimsel yöntemlerle değerlendirilmekte; öğrencilerin sosyal katılım düzeyleri, öz-yeterlilik algıları, teknolojiye yönelik tutumları ve STEM alanlarına ilgileri ölçülmektedir. Bu veriler akademik yayınlara dönüştürülerek uluslararası literatüre katkı sağlanmakta ve eğitim politikalarına bilimsel dayanak oluşturulmaktadır. Üniversitemiz açısından proje, yalnızca bir uluslararası ortaklık faaliyeti değil; aynı zamanda bölgesel ve ulusal ölçekte eğitim uygulamalarına katkı sağlayacak stratejik bir girişim niteliği taşımaktadır. Yerel paydaşlarla kurulacak iş birlikleri, öğretmen eğitimleri ve pilot uygulamalar aracılığıyla proje çıktılarının sahaya aktarılması hedeflenmektedir.   Yenilikçi Proje Çıktıları Robots4Inclusion projesi kapsamında geliştirilen başlıca çıktılar şunlardır: ✔ Açık Eğitim Kaynakları (OER) Proje kapsamında kapsayıcı eğitim, sosyal-duygusal öğrenme, STEM eğitimi ve eğitimsel robotik uygulamalarını bütünleştiren kapsamlı ve bilimsel temelli açık eğitim kaynakları geliştirilmektedir. Bu içerikler; öğretmenler, öğretmen adayları ve eğitim uzmanları için hazırlanmış uygulama rehberleri, ders planları, sınıf içi etkinlik senaryoları ve değerlendirme araçlarını içermektedir. Kaynaklar, farklı öğrenme ihtiyaçlarına sahip öğrencilerin sürece aktif katılımını destekleyecek şekilde tasarlanmakta ve Avrupa genelinde erişime açık olarak sunulmaktadır. ✔ E-Öğrenme Platformu Proje çerçevesinde çok dilli ve erişilebilir bir dijital öğrenme platformu oluşturulmaktadır. Bu platform, öğretmenlerin kapsayıcı robotik uygulamalarına yönelik teorik bilgiye ve uygulama örneklerine çevrim içi ortamda ulaşmalarını sağlamaktadır. Platform; modüler eğitim içerikleri, etkileşimli materyaller, video anlatımlar, uygulama kılavuzları ve değerlendirme araçları içermekte olup sürdürülebilir bir dijital öğrenme altyapısı sunmaktadır. ✔ Eğitim Robotu ve Uygulama Senaryoları Eğitim ortamlarında kullanılmak üzere geliştirilen robot ve yazılım bileşenleri pedagojik hedeflerle uyumlu biçimde tasarlanmaktadır. Robotun teknik altyapısı, öğrencilerin problem çözme, algoritmik düşünme ve iş birliği becerilerini geliştirecek etkinliklerle desteklenmektedir. Farklı öğrenme düzeylerine uygun uygulama senaryoları oluşturularak robotun kapsayıcı sınıf ortamlarında etkili biçimde kullanılmasına olanak sağlanmaktadır. ✔ Öğretmen Mesleki Gelişim Programları Proje kapsamında öğretmenlerin kapsayıcı eğitim yaklaşımlarını robotik uygulamalarla bütünleştirebilmelerini destekleyen kapsamlı mesleki gelişim programları yürütülmektedir. Bu programlar; teorik altyapı, uygulama temelli atölye çalışmaları, sınıf içi pilot uygulamalar ve geri bildirim süreçlerini içermektedir. Böylece öğretmenlerin yalnızca teknik bilgi edinmeleri değil, aynı zamanda kapsayıcı pedagojik yaklaşımları sınıf pratiğine dönüştürmeleri hedeflenmektedir. ✔ Araştırma, Ölçme ve Etki Analizi Çalışmaları Proje çıktılarının öğrenciler üzerindeki akademik, sosyal ve duygusal etkileri bilimsel yöntemlerle değerlendirilmektedir. Öğrencilerin sosyal katılım düzeyleri, öz-yeterlilik algıları, STEM alanlarına yönelik ilgileri ve teknolojiye karşı tutumları ölçülerek analiz edilmekte; elde edilen bulgular uluslararası akademik yayınlar ve raporlar aracılığıyla paylaşılmaktadır. ✔ Yaygınlaştırma ve Sürdürülebilirlik Faaliyetleri Proje kapsamında geliştirilen tüm çıktıların ulusal ve uluslararası düzeyde yaygınlaştırılması hedeflenmektedir. Çalıştaylar, seminerler, akademik sunumlar ve dijital paylaşımlar aracılığıyla proje sonuçları eğitim camiası ile buluşturulmakta; uzun vadeli ve sürdürülebilir bir etki oluşturulması amaçlanmaktadır.   Vizyoner Bir Eğitim Yaklaşımı Robots4Inclusion projesi, teknolojiyi yalnızca dijital dönüşüm aracı olarak değil; sosyal bütünleşmeyi, eşit katılımı ve kapsayıcı öğrenmeyi destekleyen stratejik bir unsur olarak ele almaktadır. Avrupa Birliği’nin kapsayıcı toplum ve dijital eğitim vizyonu ile uyumlu biçimde tasarlanan proje, eğitim sistemlerinin daha adil ve erişilebilir hale gelmesine katkı sunmaktadır. Üniversitemiz, Prof. Dr. Oktay Şahbaz liderliğinde yürütülen bu proje aracılığıyla uluslararası akademik iş birliklerini güçlendirirken, eğitimde kapsayıcılık ve dijital dönüşüm alanında yenilikçi ve sürdürülebilir bir model geliştirmektedir. Proje kapsamında hayata geçirilecek çalışmalarla, teknoloji destekli öğrenme ortamlarının yaygınlaştırılması, farklı öğrenme ihtiyaçlarına sahip öğrencilerin eğitim süreçlerine aktif katılımının desteklenmesi ve kapsayıcı pedagojik yaklaşımların kalıcı biçimde eğitim sistemine entegre edilmesi amaçlanmaktadır. Bu yönüyle Robots4Inclusion, Üniversitemizin Avrupa ölçeğinde rekabet gücünü artıran ve eğitim alanında toplumsal etki üreten stratejik bir girişim niteliği taşımaktadır. Proje süresince gerçekleştirilecek çalıştaylar, pilot uygulamalar ve yaygınlaştırma etkinlikleri ile elde edilen çıktılar ulusal ve uluslararası paydaşlarla paylaşılmaya devam edecektir. Detaylı bilgiye proje web siteleri üzerinden ulaşılabilmektedir: www.robots4inclusion.eu www.robots4inclusion.com